Degeneratieve Myelopathie (DM)

Degeneratieve Myelopathie is een progressieve neurologische aandoening van het ruggenmerg. De eerste verschijnselen van de ziekte uiten zich meestal tussen de leeftijd van 5 en 14 jaar. Vanaf de eerste tekenen tot het einde is het verloop meestal tussen de 6 en 18 maanden.

Een beginnend verschijnsel is coördinatieverlies in de achterste ledematen. De hond gaat waggelen, struikelen of slepen met de achterpoten. Incontinentie komt ook veel voor. Uiteindelijk wordt de hersenschors aangetast, waardoor ook vitale functies kunnen uitvallen. De hond heeft echter geen pijn, alleen verlies van functie.

In het ruggenmerg lopen de zenuwbanen die de spieren aansturen. Deze zenuwen liggen in bundels gegroepeerd in de zo genoemde witte stof. Om deze bundels zit een isolatie, de myelineschede. Deze wordt aangetast, waardoor de isolatie van de zenuwen verdwijnt en de zenuwen afsterven en de aansturing van de spieren steeds minder wordt. Dit wordt veroorzaakt door een mutatie in het SOD1 gen en het al dan niet aanwezig zijn van een bepaald(e) allel/allelen.

Links: DM / Rechts: DM Vrij

De diagnose vindt plaats door middel van eliminatie. Er kunnen meerdere oorzaken zijn voor de uiterlijke kentekenen van DM, zoals onder andere hernia, spondylose, tumor, cyste, infecties of hartaanval. Er kan een EMG, CT scan en/of MRI scan worden gemaakt. Geeft dit geen resultaat, dan wordt de diagnose DM gesteld. De definitieve diagnose is slechts mogelijk door middel van een autopsie.

De Universiteit van Missouri-Columbia heeft een test ontwikkeld, waarmee kan worden bepaald of de hond vrij is van DM, drager is of lijder is. In Nederland is deze test beschikbaar via ‘van Haeringen laboratorium’ te Wageningen.

Helaas geeft de test geen 100% zekerheid, honden getest als zijnde ‘vrij’ of ‘drager’ bleken na een autopsie toch DM te hebben gehad. De verklaring hiervoor zou zijn dat er buiten het SOD1 gen nog een ander gemuteerd gen kan zijn.

Er gaan ook stemmen op van onderzoekers die stellen dat omgevingsfactoren, of andere genen, ook van invloed zouden kunnen zijn op het al dan niet daadwerkelijk vertonen van de ziekte.

DM vererft op een autosomale, recessieve, manier. Dit betekent, dat een dier vrij kan zijn (homozygoot normaal), drager (heterozygoot) of lijder (homozygoot afwijkend). Lijders lopen het risico dat zij de ziekte ontwikkelen, maar dat gebeurt lang niet altijd. Dragers kunnen de mutatie verspreiden in de populatie zonder dat ze zelf de symptomen hebben. Hierdoor is met name het aantonen van dragers van groot belang om verspreiding te voorkomen.

Een bestaat geen behandeling die DM tot staan brengt. Echter, soms is het mogelijk de het ziekteverloop te vertragen. De verschillende behandelingen welke op het Internet worden aanbevolen zijn zonder wetenschappelijk gemeten resultaat. Training bevordert de spieropbouw van de nog bruikbare spieren, waardoor de hond langer mobiel blijft. Aanbevolen is training of fysiotherapie, bijvoorbeeld wandelen (niet slenteren) en zwemmen. Waarschuwing: vermijdt stress, het kan het verloop van deze ziekte versnellen. Zelfs kleine chirurgische ingrepen kunnen van invloed zijn.

Mogelijk medicijn is het geven van Aminocaproic zuur (EACA) in combinatie met het anti-oxidant N-Acetylcysteine (NAC). Een dierenkliniek meldt dat dit bij 15 tot 20%van de honden resultaat heeft. EACA is alleen in de VS te bestellen, in Nederland kan het worden gemaakt door een apotheker. Een vitamine B-complex kan positief werken al dan niet in combinatie met EACA en NAC. Ook hier zijn veel aanbevelingen te vinden op het internet, maar ook hier met onbewezen resultaat/garantie.

Omdat DM een genetische oorzaak heeft, wordt er DNA-onderzoek gedaan bij honden die ingezet worden voor de fok. Er dient zorgvuldig geselecteerd te worden welke honden ingezet worden voor de fok in welke combinaties.

De ZWHVN heeft tijdens de ALV 2012 is besloten per 1 juli 2012 de DM-test verplicht te stellen voor de bij de ZWHVN aangesloten fokhonden.

Alleen beoordeelde DM uitslagen volstaan waarbij:

het DNA (voorlopig) is afgenomen door een erkende dierenarts, die tevens de chipcontrole (aflezen met chipreader) bij de hond dient te verrichten. Op de uitslag van het onderzoek dient vermeld te worden: de stamboomnaam van de hond, chipnummer van de hond, de naam van de dierenartsenpraktijk + naam van de dierenarts die het onderzoek heeft verricht en de verklaring dat de chip is afgelezen en gecontroleerd. Testen die vóór 14 april 2013 zijn uitgevoerd via afname wangslijmvlies en door de eigenaar zelf afgenomen, behoeven niet te worden herhaald; deze uitslagen blijven geldig.

DM-uitslagen dienen te worden aangeleverd bij de Rascommissie t.a.v. Thea Commandeur: Email

Een tweetal uitspraken van Ed Gubbels willen wij u niet onthouden:

  • Een rasprobleem is geen probleem van 1 fokker, maar van alle fokkers gezamenlijk
  • Ga selecteren zonder schade aan te richten aan de genenpool

Omdat het voor bestuur, rascommissie en de fokkers/dekreuhouders en daarmee dus voor ons RAS belangrijk is dat er een duidelijk inzicht wordt verkregen in de percentages vrije honden, dragers en lijders, willen wij u dan ook dringend verzoeken de uitslagen van uw honden met ons te delen.

dm overzicht

De verantwoorde combinaties zijn:

  • VRIJ   x  VRIJ          (+/+  x  +/+)     geeft alleen honden die DM vrij zijn
  • VRIJ   x  DRAGER  (+/+  x  +/- )     geeft 50% honden die DM drager en 50% honden die DM vrij zijn
  • VRIJ   x  LIJDER     (+/+  x   -/- )     geeft alleen honden die DM drager zijn

Drager x Drager geeft o.a. Lijders en Lijder x Lijder geeft alleen Lijders, dus deze combinaties zijn onverantwoord.